Cymru yng Nghaeredin 2017

Rydyn ni'n llawn cyffro i fod yn gweithio gyda Chyngor Celfyddydau Cymru a Chelfyddydau Rhyngwladol Cymru i gefnogi wyth o gwmnïau celfyddydau perfformio o Gymru i gyflwyno'u gwaith yng Ngŵyl yr Ymylon Caeredin, sef gŵyl gelfyddydau mwyaf y byd.

Mae Gŵyl yr Ymylon Caeredin, sy'n cael ei chynnal rhwng 4 a 28 Awst 2017, yn gyfle gwych i gwmnïau celfyddydau perfformio Cymru gyflwyno'u gwaith i gynulleidfaoedd newydd ac i gael cydnabyddiaeth ryngwladol am eu gwaith. 

Mae rhaglen Cymru yng Nghaeredin yn cynnwys wyth cynhyrchiad sy'n cynrychioli'r gorau sydd gan Gymru i'w chynnig ym myd theatr, gweithiau newydd, gwaith safle penodol a dawns gyfoes, ac sy'n adlewyrchu holl amrywiaeth ac ehangder y celfyddydau perfformio yng Nghymru.

Mae'r rhaglen yn cynnwys dwy sioe un dyn newydd, yn dangos agweddau gwahanol iawn ar fywyd cyfoes yng Nghymru; bydd Dirty Protest yn dychwelyd i'r ŵyl gyda Sugar Baby, comedi newydd gan Alan Harris am ddeliwr cyffuriau bach yng Nghaerdydd, tra bod (F.E.A.R.) gan Mr a Mrs Clark yn defnyddio atgofion plentyndod a ffilmiau gwybodaeth gyhoeddus i archwilio pa mor fregus mae iechyd meddylion dynion, ac i ofyn pa mor ddiogel - neu beidio - y mae'r byd am i ni deimlo.

Bydd tair drama arall yn cludo cynulleidfaoedd yn ôl i Brydain yr 20fed Ganrif; Seanmhair gan The Other Room, gwaith newydd arall, a ysgrifennwyd gan Hywel John, sef stori dreisgar, brydferth am ddau o blant sy'n cyfarfod ar hap yng Nghaeredin y 1950au. Mae The Revlon Girl gan Ganolfan Celfyddydau Pontardawe gan Neil Docking, gyda'i chast o ferched, yn adrodd stori wir am famau galarus Aberfan, yn y misoedd ar ôl i domen pwll glo gwympo yn 1966, gan ladd 116 o blant, yn canfod cysur yng nghwmni annhebygol cynrychiolydd gwerthu cwmni colur. Ac mae cynhyrchiad Flying Bridge Theatre o glasur Stephen MacDonald Not About Heroes yn edrych ar y cyfeillgarwch rhwng beirdd y Rhyfel Byd Cyntaf Siegfried Sassoon a Wilfred Owen, 100 mlynedd ar ôl iddynt gyfarfod.

Bydd y tri chynhyrchiad sy'n weddill hefyd yn ymddangos fel rhan o Arddangosfa 2017 y British Council; sef y cyfle mwyaf i gwmnïau theatr o Brydain gyflwyno'u gwaith i hyrwyddwyr rhyngwladol. Mae'r rhain yn cynnwys dwy sioe Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru sef Folk a Profundis, dau ddarn dawns byr gwahanol iawn - mae Folk yn farwnadol a bugeiliol, a Profundis yn llawn ffraethineb ac elfennau ôl-fodernaidd - sy'n dangos dawnswyr y cwmni ar eu gorau. Bydd Seagulls gan Volcano Theatre yn llwyfaniad a ailgrewyd yn ddramatig o The Seagulls gan Chekhov, wedi'i pherfformio yng nghorff eglwys adfeiliedig yn Leith, y bydd ei changell yn cael ei gorlifo ar gyfer y perfformiadau. Ac mae Caitlin gan Light, Ladd & Emberton yn ddarn dawns treisgar cynnil lle mae gwraig Dylan Thomas, Caitlin, yn camu allan o gysgod ei gŵr ond yna'n cael ei thynnu yn ôl i mewn iddo yn ddi-ildio. Arddangosfa ddwyflynyddol Caeredin y Cyngor Prydeinig yw'r cyfle mwyaf i gwmnïau theatr y DU gyflwyno eu gwaith i hyrwyddwyr rhyngwladol.

Mae manylion llawn am bob un o'r wyth cynhyrchiad - gan gynnwys gwybodaeth archebu - i'w gweld isod.

CAITLIN. Light, Ladd & Emberton

Dyddiadau: 23-26 Awst, 12 canol dydd a 24 Awst, 18.30 (60 munud)
Lleoliad: Zoo Neuaddau Lauriston


Cynhyrchiad dawns yn seiliedig ar fywyd Caitlin, gwraig Dylan Thomas. Mae aelodau'r gynulleidfa sy'n eistedd yn y cylch hwn o gadeiriau yn dyst i'w hanes hi, gan ei ail-fyw wrth iddi ddawnsio gyda'i gŵr, gan hyrddio gweddill y cadeiriau wrth iddynt yfed, dadlau, ymladd a charu.

Cylch o gadeiriau. Cyfarfod AA. Caitlin Thomas yn ailymweld â'i bywyd tymhestlog.

Mae Light, Ladd & Emberton yn gydweithfa o dri artist dawns o Gymru - Deborah Light, Eddie Ladd a Gwyn Emberton – ynghyd â’r cynhyrchydd creadigol Laura Drane. Daethant at ei gilydd yn 2014 i wneud Caitlin, a gomisiynwyd yn wreiddiol ar gyfer canmlwyddiant Dylan Thomas gan Lyfrgell Cenedlaethol Cymru.

Trwy gydweithio, mae Light, Ladd & Emberton yn creu gwaith perfformio gwreiddiol proffesiynol, â’r nod o greu cynyrchiadau cyffrous ac ysbrydoledig i gynulleidfaoedd yng Nghymru a thu hwnt, ac i gynrychioli Cymru a’r DU ar lwyfan genedlaethol a rhyngwladol. Rydym yn defnyddio hanes a hunaniaeth, ynghlwm â Chymru yn bennaf, i greu cynyrchiadau sy’n gyfoes berthnasol ac yn ymgysylltu’n greadigol.

(F.E.A.R.) Mr & Mrs Clark, wedi'i gefnogi gan Chapter

Dyddiadau ac Amseroedd: 4-20 Awst (ac eithrio 9 a 15 Awst), 19.10 (60mun)
21-28 Awst (ac eithrio 22 Awst), 11.45 (60mun)
Lleoliad: Zoo

Mae (F.E.A.R.) yn sioe un dyn am ofn a grewyd sy'n gofyn yn uniongyrchol a yw'r byd am ini deimlo'n ddiogel. Mae (F.E.A.R.) yn caniatáu i'r gynulleidfa weld bregusrwydd perfformiwr gwrywaidd unigol, Gareth Clark, mewn dull cyffesol llawn. Disgwyliwch fwrlwm o hiwmor tywyll ac adrodd stori yn bwerus sy'n dod yn fwyfwy ffrwydrol wrth drafod ansicrwydd Brexit, diogelwch y wladwriaeth a heneiddio camweithredol.

Mae Mr & Mrs Clark yn gwneud perfformiadau amserol a gwleidyddol eu naws. Yn 2015, cawsant eu henwebu ar gyfer Gwobr Rhyddid Mynegiant Amnest ac maent yn parhau i ddefnyddio eu creadigrwydd i wneud gwaith sy'n herio’r ffordd y cawn ein llywodraethu.

FOLK and PROFUNDIS, Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru

Folk
20, 22, 23 a 25 Awst, 15.30 (30 munud)
Profundis
21, 24 a 26 Awst 15.30 (35mins)

Lleoliad: Zoo

Wedi’i ysbrydoli gan baentiadau olew Ewropeaidd y 17eg a’r 18fed ganrif, mae Folk yn cyflwyno cymysgedd o olygfeydd swreal a chyfarwydd. Cafodd ei greu gan Gyfarwyddwr Artistig CDCCymru Caroline Finn, sy’n ei ddisgrifio fel darn am ddeinamig cymdeithasol, yn archwilio sut mae pobl yn ymddwyn mewn amgylchedd grŵp.

Mae Profundis gan Assaf, sy’n enedigol o Israel, yn ddarn ensemble pryfoclyd a synhwyrus, yn herio'r ffordd yr ydym yn dehongli ystyr y gwaith yr ydym yn ei wneud a’i weld. Mae'n cynnwys chwarae ar eiriau mympwyol, hen wisgoedd nofio vintage a thrac sain egsotig gan Umm Kultum, Leonard Bernstein ac Alva Noto.

Mae Cwmni Dawns Cenedlaethol Cymru yn gwmni arobryn sy’n cyflwyno gwaith gan rai o'r coreograffwyr rhyngwladol enwocaf ochr yn ochr â chreadigaethau gan dalent newydd gyffrous a leolir yng Nghymru. Fe'i sefydlwyd yn 1983 fel Diversions, a symudodd y cwmni yn 2004 i’r Tŷ Dawns, Canolfan Mileniwm Cymru. Mae'r Tŷ Dawns yn cael ei ystyried fel un o'r cyfleusterau cynhyrchu dawns ac ymarfer gorau yn Ewrop ac yn gartref a chanolbwynt dawns ar gyfer datblygiad proffesiynol a meithrin talent dawns yng Nghymru.

NOT ABOUT HEROES, Theatr Pont Hedfan a Seabright Productions mewn cydweithrediad â Pleasance

Dyddiadau: 2-28 Awst (ac eithrio dydd Mercher)
Amser: 12 canol dydd (1hr15mins)
Lleoliad: Pleasance Dome

Drama Stephen Macdonald a enillodd wobr Fringe First, am y cyfeillgarwch unigryw rhwng beirdd enwog y Rhyfel Byd Cyntaf, Wilfred Owen a Siegfried Sassoon, a gyfarfu yn Ysbyty Craiglockhart yn 1917 a dod yn gyfeillion oherwydd eu casineb at ryfel a’u cariad at farddoniaeth. Enillodd y cynhyrchiad y wobr Actor Gorau yng Ngwobrau Theatr Cymru 2015, ac mae’n cyrraedd Caeredin fis Awst yn dilyn taith fyd-eang, yn coffáu canmlwyddiant y cyfarfod a ddangosir yn y ddrama a’r Cadoediad.

Mae Pont Hedfan yn gwmni theatr Cymreig yng Nghasnewydd sy’n cynhyrchu drama o'r safon uchaf i bawb. Rydym yn awyddus i ddathlu, diddanu, ysbrydoli a phryfocio, ym mhob man ac yn unrhyw le. Drwy ddod â chynulleidfaoedd at ei gilydd rydym yn gobeithio adeiladu pontydd, hyrwyddo cydlyniad cymdeithasol a balchder yn yr amrywiaeth iaith a diwylliant sydd wedi gwneud Cymru yr hyn ydyw heddiw.

THE REVLON GIRL, Canolfan Celfyddydau Pontardawe

Dyddiadau: 3-28 Awst
Amser: 13.00 (1hr15mins)
Lleoliad: Assembly Roxy

Hanner can mlynedd yn ôl, ym mhentref Aberfan, cafodd 116 o blant a 28 o oedolion eu lladd ar ôl i dirlithriad lithro ar ei ysgol gynradd. Yn dilyn y digwyddiad, byddai mamau mewn profedigaeth yn cyfarfod i siarad, crio ac weithiau chwerthin. Un noson, maent yn gwahodd cynrychiolydd o Revlon i ymweld â nhw a rhoi awgrymiadau harddwch iddynt. Mae hon yn ddrama am y cyfarfod hwnnw.

Mae cynhyrchiadau Canolfan Celfyddydau Pontardawe sy’n mynd ar daith wedi cynnwys cynhyrchiadau Shakespeare gyda chast mawr (a gyda ffocws cry far addysg), gwaith er mwyn teuluoedd ac yn fwy diweddar, ysgrifennu newydd yn datblygu o Sgript Slam blynyddol yr adeilad. Er taw’r prif ffocws yw i greu ‘r gwaith gorau posib, meant ym cymryd gofal i gefnogi artistiaid i ddatblygu a thyfu trwy gweithdai a mentora. Yn ogystal â’r cynhyrchiadau mae’r adeilad yn creu, mae Canolfan Celfyddydau Pontardawe yn hapus i weithio mewn partneriaeth â chwmnïau trwy gynnig safle ymarfer, bwrsariaethau bach ac arbenigedd.

SEAGULLS, Theatr Volcano

Dyddiadau: 8-26 Awst (ac eithrio Llun)
Amser: 18.00 (75mun)
Lleoliad: Leith Volcano

Daw Volcano â'u gwaith corfforol a’u dyfeisgarwch nodweddiadol i’r perfformiad egnïol hwn a arweinir gan ddyluniad o The Seagull gan Chekhov, sy’n chwarae â'r ffiniau rhwng theatr safle-benodol a chynhyrchu blwch du. Wedi’i berfformio yng nghorff Eglwys Sant Iago yn Leith – a ailenwyd yn Leith Volcano yn ystod yr ŵyl ymylol eleni - bydd y cynhyrchiad radical hwn yn cynnwys cangell wedi’i gorlifo, coreograffi syfrdanol a thrac sain eclectig, gan gynnwys Arvo Pärt, The Clash a Frank Sinatra.

Mae Theatr Volcano yn gwmni celfyddydau bach, egnïol ac ymatebol gyda'r gallu i symud yn gyflym ac yn llawn dychymyg i wneud i bethau ddigwydd, a hanes o ysbrydoli ac ymgysylltu eraill, gan weithio mewn partneriaeth a rhoi syniadau mawr ar waith. Rydym yn creu ac yn teithio cynyrchiadau theatr effeithiol ar draws y byd, yn ogystal â sefydlu a rheoli prosiectau sy'n amrywio o drawsnewidiadau adeiladau dros dro i wyliau, gweithdai preswyl, arddangosfeydd, cyhoeddiadau, a digwyddiadau cyhoeddus. De Cymru yw cartref y cwmni - rydym yn drigolion Cymreig rhyngwladol sy’n edrych allan ar y byd gyda’n gwreiddiau’n ddwfn yn Abertawe, wedi’n cyfareddu gan y lle yr ydym yn byw ac yn creu gwaith ynddo a'i berthynas â lleoedd eraill.

 

SEANMHAIR, The Other Room

Dyddiadau: 2-28 Awst (ac eithrio Mawrth)
Amser: 16.55 (1hr10mun)

Lleoliad: Bedlam Theatre

Seanmhair (benywaidd, Gaeleg yr Alban): nain. Ynganiad: shen-a-var.

Mae cyfarfod ar hap rhwng dau o blant ar strydoedd Caeredin yn arwain at ddigwyddiadau ofnadwy, gan adael Jenny a Tommy wedi’u clymu gyda’i gilydd am byth gan waed a ffawd. Yn greulon ac yn hardd, mae drama newydd ryfeddol Hywel John yn disgleirio ac yn torri fel gem, gan uno rhamant epig amrwd gyda barddoniaeth drefol yddfol i adrodd stori etifeddiaeth gyfrinachol dros genedlaethau o gariad, trais a llid.

The Other Room yn Porter’s yw theatr dafarn Caerdydd. Cafodd ei sefydlu gan Kate Wasserberg a Bizzy Day, fel ymateb i’r cyfle cyffrous i ddatblygu cynulleidfa ar gyfer drama yng nghalon Caerdydd. Safle angerddol, gyda 47 sedd, ac wedi’i adeoladu’n bwrpasol, mae The Other Room yn cynhyrchu gwaith newydd gan artistiaid Cymraeg neu sy’n byw yng Nghymru, a dramau modern gwych, ac mae wedi datblygu enw da am waith beiddgar o safon uchel. Ennillodd The Other Room wobr Theatr Ymylol y Flwyddyn yng Ngwobrau’r Stage 2016, a’r gwobrau am y Cynhyrchiad Gorau., Cyfarwyddwr Gorau a’r Actor Gorau yng Ngwobrau Theatr Cymru am eu tymor agoriadol yn 2015. Roedd y theatr hefyd ar y rhestr fer yng nghategori’r Celfyddydau yng Ngwobrau Cardiff Life 2017. Arweinwyd The Other Room gan y Cyfarwyddwr Artistig, Dan Jones, y Cyfarwyddwr Artistig Cydymaith Ben Atterbury a’r Cyfarwyddwr Gweithredol Bizzy Day.

SUGAR BABY, Dirty Protest

Dyddiadau: 4-27 Awst (ac eithrio Mawrth)
Amser: 18.05 (55 mun)
Lleoliad: Roundabout @ Summerhall

Mae bod yn ddeliwr cyffuriau bach yng Nghaerdydd a gorfod cyrraedd disgwyliadau eich teulu yn anodd. Mae Marc yn osgoi ei fam, yn cuddio ei blanhigion canabis gyda thomatos ffug yn y rhandir, ac yn gorfod talu’r £6,000 sy’n ddyledus gan ei dal i’r benthyciwr arian lleol Oggy. Pan mae’n cwrdd â Lisa am y tro cyntaf ers blynyddoedd, mae pethau'n mynd o ddrwg i waeth. Mae Oggy eisiau Lisa. Mae Lisa eisiau Marc. Mae Marc eisiau goroesi’r diwrnod.

Comedi newydd, un dyn gan yr awdur o fri Alan Harris Harris (Love, Lies And Taxidermy, Paines Plough; A Good Night Out In The Valleys, The Opportunity Of Efficiency, National Theatre Wales; How My Light Is Spent, Manchester Royal Exchange) a’r cwmni Cymreig arobryn Dirty Protest.

Dirty Protest yw cwmni theatr arobryn Cymru ar gyfer ysgrifennu newydd. Wedi'i lansio yn 2007, mae'r cwmni wedi cynhyrchu dros 300 o ddramâu newydd gan dros 200 o awduron sefydledig a newydd, a llwyfannu dramâu sydd wedi gwerthu allan mewn  theatrau a lleoliadau eraill, o dafarndai a chlybiau, i wyliau cerddoriaeth, siopau cebab, siopau trin gwallt a choedwig.

 

Dilynwch Cymru yng Nghaeredin ar Twitter yn #WalesinEdinburgh 

Swyddfa Docynnau Gŵyl Ymylol Caeredin
Ar-lein: www.edfringe.com
Dros y ffôn: 0131 226 0000
Yn bersonol: Swyddfa Docynnau Gŵyl Ymylol Caeredin, 180 Stryd Fawr, Caeredin EH1 1QS